Adalet Bakanı Gürlek’ten 2027 Bütçe Sunumu

TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Adalet Bakanlığının 2027 yılı bütçe görüşmeleri başladı. Komisyona katılan Adalet Bakanı Akın Gürlek, yargı reformlarından devam eden mali suç soruşturmalarına, yapay zekâ uygulamalarından uluslararası suçlu iadelerine kadar birçok konuda açıklamalarda bulundu.

AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında gerçekleştirilen toplantıda, Adalet Bakanlığının yanı sıra Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK), Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay, Türkiye Adalet Akademisi, Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK) ve diğer ilgili kurumların bütçeleri, kesin hesapları ve Sayıştay raporları gündeme alındı.

Komisyon salonuna gelen Bakan Gürlek, milletvekilleriyle selamlaştıktan sonra Bakanlığının 2027 yılı bütçesine ilişkin sunumunu gerçekleştirdi.

Gürlek: Hukukun Üstünlüğü Herkes İçin Geçerlidir

Konuşmasında hukuk devleti ilkesinin önemine değinen Gürlek, hiçbir kişinin hukukun üzerinde değerlendirilemeyeceğini ve vatandaşların hukuki güvencelerden eşit şekilde yararlanması gerektiğini vurguladı.

Yargı bağımsızlığının korunmasının temel öncelikleri arasında bulunduğunu belirten Gürlek, adalet hizmetlerinin bireylerin kimliği, düşüncesi veya toplumsal konumu gözetilmeksizin sunulması gerektiğini ifade etti.

Son 24 yılda yargı sisteminin fiziki altyapısının geliştirildiğini, personel kapasitesinin artırıldığını ve mevzuatta kapsamlı değişiklikler yapıldığını aktaran Gürlek, 2025-2029 dönemini kapsayan Türkiye Yüzyılı Yargı Reformu Stratejisi doğrultusunda çalışmaların sürdüğünü söyledi.

Yargıda 12 Milyon Dosya Sonuçlandırıldı

Yargı sistemindeki yoğun iş yüküne dikkat çeken Gürlek, 2026 yılı içerisinde yaklaşık 12 milyon dosyanın karara bağlandığını açıkladı.

Mahkemelerdeki dava sürelerini azaltmaya yönelik çalışmaların devam ettiğini belirten Gürlek, Avrupa Konseyi Adaletin Etkinliği Komisyonunun verilerine dayanarak Türkiye'deki yargılama sürelerini Avrupa ülkeleriyle karşılaştırdı.

Türkiye'de idari yargıda ilk derece mahkemelerindeki ortalama yargılama süresinin 171 gün olduğunu ifade eden Gürlek, bu sürenin Fransa'da 314, Almanya'da 408 ve İtalya'da 574 gün olduğunu bildirdi.

Çekişmeli hukuk davalarında Türkiye'deki ortalama sürenin 243 gün, ceza mahkemelerinde ise 248 gün olduğunu aktaran Gürlek, bazı Avrupa ülkelerine kıyasla daha kısa sürede karar verildiğini ancak mevcut sonuçları yeterli görmediklerini söyledi.

Bakan Gürlek, hazırlıkları devam eden 13. Yargı Paketi kapsamında yargılamaların hızlandırılması, ceza adaletinin güçlendirilmesi ve bilişim suçlarıyla mücadelenin öncelikli konular arasında bulunduğunu kaydetti.

Faili Meçhul Cinayetler Yeniden İncelenecek

Adalet Bakanlığı bünyesinde suç türlerine göre uzmanlaşmış yeni daire başkanlıkları oluşturulduğunu açıklayan Gürlek, geçmiş yıllarda çözülemeyen cinayetlerin yeniden değerlendirilmesine yönelik çalışmalar yürütüldüğünü belirtti.

Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı aracılığıyla eski soruşturma dosyalarının güncel kriminal yöntemler ve yeni deliller doğrultusunda ele alınacağını ifade eden Gürlek, şüpheli ölümler ile faili meçhul cinayetlerin aydınlatılması için çalışmaların sürdürüleceğini vurguladı.

Mali Suç Soruşturmalarında 120 Kişi Tutuklu

Ekonomik suçlarla mücadeleye ilişkin bilgiler de paylaşan Gürlek, vatandaşların tasarruflarını ve finans piyasalarındaki güven ortamını hedef alan yasa dışı faaliyetlerin yakından takip edildiğini söyledi.

Fon soruşturmaları kapsamında 9 Kasım 2026 itibarıyla 464 şüphelinin bulunduğunu açıklayan Gürlek, bunlardan 120'sinin tutuklu olduğunu, 262 kişi hakkında adli kontrol uygulandığını ve firari durumdaki 40 şüpheli için yakalama kararı çıkarıldığını bildirdi.

Soruşturmalar çerçevesinde 386 gerçek kişi ile 116 tüzel kişinin malvarlıklarına tedbir konulduğunu ve banka hesaplarının bloke edildiğini belirten Gürlek, yaklaşık 31,5 milyar lira değerindeki para, taşınmaz ve hisse senedinin TMSF bünyesindeki gönüllü iade uygulaması kapsamında geri verildiğini aktardı.

Gönüllü iadelerin soruşturmalardaki hukuki sorumluluğu ortadan kaldırmadığını vurgulayan Gürlek, yasa dışı kazançların izinin sürülmeye devam edileceğini ifade etti.

Arabuluculukta Anlaşma Oranı Yüzde 61'e Ulaştı

Alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin yaygınlaştırıldığını belirten Gürlek, arabuluculuk uygulamalarında bugüne kadar 6 milyon 201 bin 547 dosyada tarafların anlaşmaya vardığını açıkladı.

Müzakeresi devam eden dosyalar dışında genel anlaşma oranının yüzde 61 olduğunu kaydeden Gürlek, ceza uzlaştırma sisteminde ise 2017 yılından bu yana 4 milyon 504 bin 388 dosyanın kapsama alındığını ve tamamlanan müzakerelerde yüzde 83 oranında uzlaşma sağlandığını bildirdi.

Ayrıca Ocak 2020'den itibaren seri muhakeme kapsamında 642 bin 632, basit yargılama usulünde ise 1 milyon 294 bin 772 karar verildiğini aktardı.

UYAP'a Yapay Zekâ Destekli Yeni Sistem Geliyor

Adalet hizmetlerinde dijital dönüşüm çalışmalarına da değinen Gürlek, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nin (UYAP) 65 kurumla 211 farklı entegrasyona sahip olduğunu belirtti.

Yerli imkânlarla geliştirilen UYAP Yapay Zekâ Karar Destek Sistemi'nin hâkim ve savcıların araştırma süreçlerini kolaylaştırmasının hedeflendiğini ifade eden Gürlek, sistemin 30 milyondan fazla emsal kararı kısa sürede tarayarak ilgili içtihatları kullanıcıların erişimine sunacağını söyledi.

Yeni uygulamanın öncelikle pilot aşamada kullanılacağını, ardından güvenli biçimde yaygınlaştırılmasının planlandığını aktaran Gürlek, adli sicil kayıtlarının silinmesinde de yapay zekâ destekli teknolojilerden yararlanılmaya başlandığını bildirdi.

2026'nın İlk 9 Ayında 294 Firari Türkiye'ye Getirildi

Uluslararası suçla mücadele çalışmalarına ilişkin verileri de açıklayan Gürlek, 2026 yılının ilk dokuz ayında yurt dışında bulunan 294 kişinin Türkiye'ye iadesinin sağlandığını duyurdu.

İade süreçlerinin İçişleri ve Dışişleri bakanlıklarıyla koordinasyon içerisinde yürütüldüğünü belirten Gürlek, uluslararası sözleşmeler ve hukuki güvenceler çerçevesinde suçluların Türkiye'ye getirilmesine yönelik çalışmaların devam edeceğini söyledi.

Adalet hizmetlerinin fiziki altyapısına da değinen Gürlek, 2002 yılında 78 olan müstakil adalet sarayı sayısının 406'ya, noterlik sayısının ise 1231'den 2 bin 584'e yükseldiğini ifade etti. Nöbetçi noterlik uygulamasında bugüne kadar yaklaşık 4,9 milyon işlem gerçekleştirildiğini kaydetti.

Gürlek, adalet sisteminde vatandaşların güvenini artırmayı, yargılama sürelerini kısaltmayı ve teknolojik imkânlardan daha fazla yararlanmayı amaçladıklarını belirterek Bakanlığın reform çalışmalarını sürdüreceğini bildirdi.